“VIẾT DƯỚI ÁNH ĐÈN DẦU” CỦA BÙI XUÂN PHÁI

Viết dưới ánh đèn dầu là một quyển sách tập hợp 254 ghi chép ngắn trăn trở về nghệ thuật và quan điểm sáng tác của họa sĩ Bùi Xuân Phái. Đây là quyển sách song ngữ, nhỏ xinh, có nhiều tranh minh họa đẹp, được nhà xuất bản Mỹ thuật cho ra mắt nhân kỷ niệm 20 năm ngày mất của ông (24/06/1988-24/06/2008). Dưới đây là những câu mình thấy thích nên gõ lại chia sẻ cùng mọi người: 12. Một thế giới riêng. Một cái nhìn riêng. Nghệ thuật làm người xem thú vị ở chỗ đó. 17. Vẽ không phải là chép, không phải là đo cho đúng, ghi cho chính xác…Nếu chỉ có thế thì mới là đang học vẽ, còn nếu muốn bước lên nữa, tiến tới ngưỡng cửa của nghệ thuật thì còn phải nhiều gian khổ rèn luyện lao động nghệ thuật thật sự…con đường sáng tác không dễ dàng, không có một lối tắt nàonếu anh muốn nhanh chóng để trở nên xuất chúng. Chỉ có một con đường rất là dài, rất là vất vả và cũng dễ thất bại, đau khổ. 24. Suy nghĩ nhiều, ghi chép nhiều, nắm cho chắc những tài liệu về cuộc sống. Không làm những cái hời hợt, rẻ tiền. Cái đẹp đến hay không đến là do người vẽ nhìn thấy. 27. Không ngại làm đi làm lại để nhìn ra cái hay hơn nâng mình lên, không hài lòng với những cái dễ dãi. Đừng sợ không được quần chúng thích mà đi tìm lối này lối nọ. Chính cái hay nhất của anh mới làm quần chúng thích được. (Tôi không nói quần chúng ở mức độ kém.) 32. Đừng thừa. Cứ lải nhải vẽ mãi thì nhất định là sẽ có nhiều cái thừa. Nên tránh đi thì hơn. Vẽ lâu cũng được nhưng cốt để đi sâu vào cái đẹp, cái cần, chứ không phải để thấy cần cù nhiều quá của bàn tay. Càng ngắn, càng khó (tất nhiên là ngắn hay). Càng ít nét, càng giản dị, càng khó. Cái tinh chất mới thực là cái đáng quý. 60. Văn là người thì vẽ cũng là người thôi, người làm sao thì vẽ làm thế nấy. Nếu cố tình bắt chước người khác thì cũng chỉ thành đồ giả thôi. Cần phải vẽ một cách chân thành. Không giả tạo, đừng vay mượn để che đậy cái …kém của mình mà cũng có người đi làm cái giả tầm thường, trong khi chính bản thân mình có cái hay lại không chịu khai thác. Thế có đáng tiếc không cơ chứ. 74. Hãy vẽ. Vẽ để thấy cái non kém của mình. Không dấu kém. Vẽ tốt nhất là trong khi vẽ học thêm được một cái gì bổ ích. Đáng buồn là cái tầm thường. Vẽ không phải để trở nên tài năng, muốn trổ tài càng đi đến chỗ tầm thường. 132. Nghệ thuật không đủ sức xao động nếu nó tầm thường và không có sự chân thành. 135. Không phải cứ nhảy bừa vào làng thơ, làng họa là thành nhà thơ, nhà họa một cách dễ dàng đâu. Những con mắt tinh đời, sành sỏi, uyên bác…sẽ đánh giá vị trí của anh ở chỗ nào. 142. Nghệ thuật là gồm nhiều yếu tố phong phú tạo nên. Một họa sĩ có tài là trong đó có nhiều mặt anh ta đã đủ phong phú. Phải rèn luyện nhiều mặt, để đủ sức sáng tác nổi những tác phẩm có giá trị. Nếu không anh chỉ làm nổi những cái lặt vặt nho nhỏ mà thôi. 148. Trong nghệ thuật mỗi nghệ sĩ có cách riêng, phương pháp riêng để làm việc. Điều đáng chú ý là nhờ có cách riêng nê họ mới đạt được trong nghệ thuật. 160. Tại sao càng ngày càng thêm nhiều người thích tranh của Van Gogh? Phải thấy rằng Van Gogh cảm xúc rất mạnh trong lúc vẽ. Cái đẹp trong tranh Van Gogh chính là những cảm xúc chân thực của ông ta. 184. Phải có một lòng tin tuyệt đối để đi đến đích. Những người mất lòng tin là nững người mất phương hướng, những người bỏ cuộc không đủ sức mà làm việc. 196. Phong cách là một sự chân thành. Người thế nào thì phong cách thế ấy. Vì vậy thật là dở nếu bắt chước một phong cách nào. Cái nhìn (tựa như cái kính) của mình chứ không phải là cái nhìn đi mượn. 211. Phải làm việc mà làm việc liên tục. Chỉ có cách đó mới giữ được tài năng và phát triển nó lên. Không phải chỉ hiểu biết đơn thuần là làm được, biết mà vẫn không làm nổi đấy vì có rèn luyện gì đâu. Cứ ngắm ông thợ mộc giỏi kia, sao ông ấy bào dễ thế, tưởng chừng như mình cũng làm được. Ấy thế thử đưa cái bào cho mình bào xem sao? 216. Những người nghệ sĩ phải chăng là những người đi tìm những giấc mơ đẹp ngay trong cuộc sống. 233. Sự chê bai đôi khi cần cho người làm nghệ thuật. HÌnh như nó là chất nóng, chất đẩy. Nó kích động người làm nghệ thuật chịu tìm thêm, hiểu thêm, say mê hơn. Cái toại nguyện làm hết say mê. 239. Một nghệ sĩ có tài là một người vẽ tranh có chất lượng cao, không rẻ tiền – không nhàm – không cũ – không bắt chước người khác, không rập theo khuôn nhà trường – không dễ được khen – không sợ bị loại – không sợ bị “chửi”. 252. Cái quý trong nghệ sĩ là chất nhạy cảm. Nếu không có chất ấy thì khó mà làm thành một nghệ sĩ lớn. Một thứ chịu khó chưa đủ, một thứ khéo tay chưa đủ.Không phải hơn nhau ở đôi tay khéo léo mà chính là ở một tâm hồn phong phú nhạy cảm.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s